
Home » Παθήσεις Δέρματος » Δερματίτιδα & Έκζεμα: Τύποι & Αντιμετώπιση
Η δερματίτιδα είναι ένας ευρύς όρος που περιγράφει την φλεγμονή του δέρματος που έχει σαν βασικό χαρακτηριστικό την απώλεια του φραγμού της επιδερμίδας. Οι συνηθέστερες κλινικές εκδηλώσεις της είναι ο κνησμός, η ερυθρότητα και η ξηρότητα με συνοδό απολέπιση. Οι δερματίτιδες μπορεί να είναι εξωγενείς (π.χ. ερεθιστικές δερματίτιδες εξ’ επαφής, αλλεργικές δερματίτιδες) ή ενδογενείς (π.χ. ατοπική δερματίτιδα, σμηγματορροϊκή δερματίτιδα, δυσιδρωσικό έκζεμα, απλός λειχήνας).
Πολλές φορές, στην καθημερινή κλινική πράξη, η δερματίτιδα χρησιμοποιείται ως συνώνυμος όρος με το έκζεμα. Αυτό δεν είναι απόλυτα ακριβές καθώς το έκζεμα αποτελεί μια υποκατηγορία της δερματίτιδας με χαρακτηριστικές αντιδράσεις όπως κνησμός, ξηρότητα και ερύθημα. Με απλά λόγια, κάθε έκζεμα είναι δερματίτιδα αλλά δεν είναι κάθε δερματίτιδα έκζεμα.
Ανεξαρτήτως του τύπου της δερματίτιδας υπάρχουν κάποια γενικά συμπτώματα που είναι κοινά είτε πρόκειται για την οξεία είτε για την χρόνια μορφή της. Τα πιο συνήθη συμπτώματα της δερματίτιδας είναι:
Είναι η συχνότερη χρόνια φλεγμονώδης δερματοπάθεια, ειδικά στα παιδιά. Χαρακτηρίζεται από κληρονομική προδιάθεση, διαταραχή του δερματικού φραγμού και δυσλειτουργία του ανοσολογικού συστήματος. Στην πλειονότητα των περιπτώσεων εμφανίζεται κνησμός, ξηρότητα, ερυθρότητα και εξανθήματα με τυπική κατανομή (σε πρόσωπο και εξωτερικές επιφάνειες για βρέφη και σε καμπτικές επιφάνειες για παιδιά/ενήλικες).
Συχνός τύπος δερματίτιδας, με εξάρσεις και υφέσεις, που παρουσιάζεται σε πρόσωπο, τριχωτό κεφαλής και θώρακα λόγω της αυξημένης δραστηριότητας των σμηγματογόνων αδένων στις συγκεκριμένες περιοχές. Στα αίτια της νόσου εμπλέκονται αρκετοί ανοσολογικοί, περιβαλλοντικοί και ορμονικοί παράγοντες που διαταράσσοντας την σύνθεση των λιπιδίων της επιδερμίδας ευνοούν την ανάπτυξη του μύκητα Malassezia.
Η ερεθιστική και η αλλεργική δερματίτιδα εξ’ επαφής είναι δύο τύποι δερματίτιδας που διαφέρουν ως προς τον εκλυτικό παράγοντα. Μπορεί να προκληθεί από εξωγενείς παράγοντες (π.χ. απορρυπαντικά ή καθαριστικά δέρματος) ή ενδογενείς παράγοντες (ηλικία, γενετική προδιάθεση, προϋπάρχουσα δερματοπάθεια) και χωρίζεται σε οξεία και χρόνια. Η οξεία προέρχεται από άμεση επαφή με τον ερεθιστικό παράγοντα που προκάλεσε τη δερματίτιδα και εμφανίζεται στο σημείο της επαφής. Η χρόνια μορφή προκύπτει από συνεχή έκθεση σε ερεθιστικούς παράγοντες που έχουν ως αποτέλεσμα την μόνιμη διαταραχή του επιδερμικού φραγμού.
Συνήθως η δερματίτιδα εξ’ επαφής εμφανίζεται με ερυθρότητα, ξηρότητα με συνοδό απολέπιση και αίσθημα καύσου ή πόνο. Σε περίπτωση επαφής με κάποιο αλλεργιογόνο μπορεί επίσης να παρουσιαστεί κνησμώδες εξάνθημα με ή χωρίς φυσαλίδες.
Το Δυσιδρωσικό έκζεμα ανήκει στις φλεγμονώδεις δερματοπάθειες με χαρακτηριστικό της την εμφάνιση φυσαλίδων με θέσεις προσβολής να είναι αποκλειστικά τα πέλματα, οι παλάμες και οι πλάγιες επιφάνειες των δακτύλων. Οι φυσαλίδες είναι πολλές μικρές και διαυγείς και σε ρήξη τους ακολουθεί έντονη απολέπιση.
Το δυσιδρωσικό έκζεμα μπορεί να συνοδεύεται από κνησμό ή αίσθημα καύσου. Το καλοκαίρι και η άνοιξη φαίνεται η κλινική εικόνα να επιδεινώνεται λόγω της αύξησης του ιδρώτα. Η αιτιολογία του δεν είναι σαφής και οι εκλυτικοί παράγοντες μπορεί να είναι πολλοί όπως για παράδειγμα το στρες ή ορισμένα αλλεργιογόνα.
Το νομισματοειδές ή αλλιώς δισκοειδές έκζεμα είναι μια χρόνια φλεγμονώδης δερματοπάθεια με παράγοντες κινδύνου την ξηροδερμία, το ιστορικό ατοπικής δερματίτιδας και την διαταραχή του επιδερμικού φραγμού, λόγω για παράδειγμα συχνού πλυσίματος των χεριών. Ονομάζεται έτσι γιατί οι βλάβες της είναι στρογγυλές σαν νομίσματα. Κυρίως εντοπίζεται στα άκρα αλλά μπορεί να εμφανιστεί και στον κορμό. Επειδή σχετίζεται άμεσα με την ξηροδερμία, παρατηρείται επιδείνωση του εκζέματος τους χειμερινούς μήνες. Αρχικά οι βλάβες μπορεί να είναι υγρές και στη συνέχεια να γίνουν πιο ξηρές. Μπορεί να συνυπάρχει κνησμός.
Πρόκειται για μια μορφή δερματίτιδας που επηρεάζει στα κάτω άκρα καθώς είναι αποτέλεσμα χρόνιας φλεβικής ανεπάρκειας λόγω κακής φλεβικής κυκλοφορίας. Πρώιμα συμπτώματα είναι η ερυθρότητα, ο κνησμός και το οίδημα γύρω από τους αστραγάλους. Σε πιο προχωρημένα στάδια της νόσου μπορεί να εμφανιστούν έλκη και το δέρμα να γίνει καφεκίτρινο και αρκετά πιο σκληρό τοπικά. Παράγοντες κινδύνου αποτελεί η χρόνια φλεβική ανεπάρκεια, η παχυσαρκία, η πολύωρη στάση σε όρθια θέση, η κύηση, το ιστορικό εν τω βάθει φλεβοθρόμβωσης και η καρδιακή ή νεφρική ανεπάρκεια.
Πολλοί τύποι δερματίτιδας έχουν κοινή περιοχή εκδήλωσης το πρόσωπο, με τις συχνότερες να είναι η ατοπική δερματίτιδα (κυρίως σε βρέφη και νήπια), η σμηγματορροϊκή δερματίτιδα και η δερματίτιδα εξ επαφής. Αναλόγως της αιτίας, μπορεί να παρουσιαστεί ερυθρότητα, ξηροδερμία, απολέπιση και τοπική προσβολή π.χ. περιστοματικά ή στις ρινοπαρειακές αύλακες.
Τα βλέφαρα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο σημείο του προσώπου λόγω της λεπτής επιδερμίδας τους. Η συχνότερη αιτία δερματίτιδας είναι η αλλεργική δερματίτιδα από τοπικά προϊόντα όπως καλλυντικές κρέμες και μακιγιάζ. Συνήθως παρουσιάζεται περιοφθαλμικό οίδημα, ερυθρότητα και κνησμός και χρειάζεται άμεσα ειδική τοπική φαρμακευτική αγωγή για αποφυγή περαιτέρω επιδείνωσης.
Στα αυτιά η δερματίτιδα μπορεί να προσβάλλει την περιοχή πίσω από τα αυτιά, το πτερύγιο ή τον έξω ακουστικό πόρο. Συχνή θέση εντόπισης σε σμηγματορροϊκή δερματίτιδα ή δερματίτιδα εξ επαφής που παρατηρείται συνήθως από σκουλαρίκια. Παρατηρείται ερύθημα με ή χωρίς λεπιδώδη εμφάνιση και ενδεχομένως ρωγμές στο πτερύγιο.
Η συχνότερη θέση δερματίτιδας στους ενήλικες. Καθημερινοί επιβαρυντικοί παράγοντες είναι το συχνό πλύσιμο των χεριών, η τακτική χρήση αντισηπτικών διαλυμάτων και η παρατεταμένη έκθεση στο κρύο. Η δερματίτιδα εξ επαφής, αλλεργική ή ερεθιστική αποτελεί την κύρια αιτιολογία δερματίτιδας στις περιοχές αυτές και εμφανίζεται πολλές φορές με τη μορφή κνησμώδους εξανθήματος. Στην περίπτωση που δεν ληφθεί θεραπεία και η επαφή με τους επιβαρυντικούς παράγοντες συνεχίζεται, μπορεί να υπάρξει έντονος πόνος, ρωγμές και αιμορραγία από τα σημεία του εκζέματος.
Στον κορμό, κυρίως στην περιοχή του θώρακα, συνήθως εμφανίζεται σμηγματορροϊκή δερματίτιδα, νομισματοειδές έκζεμα ή αλλεργική δερματίτιδα συνήθως από κάποιο καινούργιο ρούχο, απορρυπαντικό, άρωμα ή κρέμα σώματος. Στα πόδια εμφανίζονται πολλές φορές μεμονωμένες βλάβες δερματίτιδας είτε ως αντίδραση σε κάτι που προκάλεσε αλλεργία είτε λόγω έντονου κνησμού από έντονο στρες.
Τα πέλματα προσβάλλονται κυρίως από δυσιδρωσικό έκζεμα με τις χαρακτηριστικές φουσκάλες και το αίσθημα κνησμού. Οι περισσότερες περιοχές του δέρματος με πτυχές, δηλαδή οι μασχάλες, η περιοχή κάτω από το στήθος και οι βουβωνικές πτυχές, αποτελούν συνήθεις θέσεις εμφάνισης δερματίτιδας που σχετίζεται με υγρασία και τριβή γι αυτό συχνά μπορεί να αναπτυχθούν μύκητες όπως Candida. Οι οπίσθιες επιφάνειες των γονάτων οι έσω επιφάνειες των αγκώνων αποτελούν πιθανές θέσεις εντόπισης ατοπικής δερματίτιδας στους ενήλικες και στα μεγαλύτερα παιδιά.
Τα εκλυτικά αίτια και οι παράγοντες κινδύνου που μπορούν να προκαλέσουν εξάρσεις δερματίτιδας ή να επιδεινώσουν τα ήδη υπάρχοντα συμπτώματα δεν διαφέρουν πολύ ανάλογα με τον τύπο της δερματίτιδας. Συνήθως χωρίζονται σε εκείνα που σχετίζονται με ενδογενείς μηχανισμούς όπως η γενετική προδιάθεση και σε εξωγενείς παράγοντες όπως είναι τα αλλεργιογόνα.
Η σημαντικότερη συσχέτιση δερματίτιδας και γενετικής προδιάθεσης είναι στην περίπτωση της ατοπικής δερματίτιδας. Τα άτομα με ατοπία παρουσιάζουν συχνά μεταλλάξεις στο γονίδιο της φιλαγκρίνης συμβάλλοντας στην δυσλειτουργία του επιδερμιδικού φραγμού. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα την αυξημένη ευαισθητοποίηση σε περιβαλλοντικά αντιγόνα. Συνήθως οι ασθενείς με ατοπική δερματίτιδα αναφέρουν προδιάθεση σε νοσήματα όπως το άσθμα και η αλλεργική ρινίτιδα.
Από τα συχνότερα αίτια πρόκλησης δερματίτιδας, κυρίως εξ΄επαφής. Σχετίζεται με την άμεση επαφή με ερεθιστικούς παράγοντες όπως για παράδειγμα απορρυπαντικά, σαπούνια, οικιακά καθαριστικά ή ακόμη και το νερό μέσω υπερβολικού πλυσίματος των χεριών. Τα αλλεργιογόνα προκαλούν αντίδραση υπεραισθησίας στον οργανισμό με συνηθέστερους ενοχοποιητικούς παράγοντες το νικέλιο που βρίσκεται πολύ συχνά σε κοσμήματα, τα αρώματα και ορισμένα καλλυντικά ή φάρμακα.
Επηρεάζουν την εμφάνιση φλεγμονής στο δέρμα κυρίως μέσω ανοσολογικών μηχανισμών. Το στρες είναι ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες έξαρσης δερματίτιδας, κυρίως της ατοπικής και του δυσιδρωσικού εκζέματος. Σε στρεσογόνες καταστάσεις, απελευθερώνονται νευροπεπτίδια που εμπλέκονται στην αύξηση της ισταμίνης, που είναι υπεύθυνη για τον κνησμό και τα συμπτώματα φλεγμονής στην δερματίτιδα. Επιπλέον, μέσω του στρες, επηρεάζονται λιπίδια και πρωτεΐνες που παίζουν σημαντικό ρόλο στην λειτουργία του του επιδερμιδικού φραγμού κάνοντάς τον πιο ευάλωτο σε ερεθιστικούς παράγοντες.
Οι ορμόνες που σχετίζονται περισσότερο με την επιδείνωση της δερματίτιδας είναι τα οιστρογόνα. Για παράδειγμα, κατά την έμμηνο ρύση που οι ορμόνες μεταβάλλονται κυκλικά, μπορεί να παρατηρηθεί έξαρση των συμπτωμάτων σε συγκεκριμένες ημέρες του κύκλου. Στην εμμηνόπαυση, η μεγάλη μείωση των οιστρογόνων, συμβάλει στην περαιτέρω ξηρότητα του δέρματος, κάνοντάς το πιο επιρρεπές στις εξάρσεις δερματίτιδας.
Όσον αφορά τις καιρικές συνθήκες, κάποιες δερματίτιδες “προτιμούν” το κρύο και άλλες τη ζέστη. Συγκεκριμένα, παρατηρείται έξαρση της σμηγματορροϊκής δερματίτιδας ή του δυσιδρωσικού εκζέματος σε κλίμα με αυξημένη θερμότητα και υγρασία που προκαλούν μεγαλύτερη εφίδρωση. Αντιθέτως, το νομισματοειδές έκζεμα και η ατοπική δερματίτιδα επιδεινώνονται με τον κρύο και ξηρό αέρα γιατί συμβάλει στην περαιτέρω ξηρότητα του δέρματος. Η δερματίτιδα στις πτυχές του σώματος δεν έχει άμεση συσχέτιση με το κλίμα αλλά με τον ιδρώτα καθώς η έντονη εφίδρωση λειτουργεί σαν ερεθιστικός παράγοντας και είναι η βασική της αιτία.
Σε πολλές περιπτώσεις μπορεί να παρατηρηθεί δερματίτιδα λόγω συγκεκριμένου ρούχου. Εξαρτάται από τη σύνθεσή τους, δηλαδή αν είναι συνθετικά ή μάλλινα γιατί συνήθως προκαλούν περισσότερη εφίδρωση, και από το πόσο φαρδιά είναι. Τα στενά ρούχα δημιουργούν τριβή και εντείνουν τη δημιουργία φλεγμονής.
Οι τροφές έχουν μεγάλη κλινική σημασία στην περίπτωση της ατοπικής δερματίτιδας, αλλά κυρίως στα παιδιά όχι στους ενήλικες. Παραδείγματα τέτοιων τροφών είναι το αγελαδινό γάλα, τα αυγά, τα θαλασσινά, το σιτάρι και τα φιστίκια. Σε κάθε περίπτωση, εάν υπάρχει υποψία ότι μια τροφή προκαλεί έξαρση δερματίτιδας πρέπει να γίνουν οι κατάλληλες εξετάσεις για επιβεβαίωση προτού ξεκινήσει οποιαδήποτε αυστηρή δίαιτα αποφυγής.
Η σωστή διάγνωση της δερματίτιδας και των διαφόρων τύπων εκζέματος βασίζεται στην κλινική εξέταση και το λεπτομερές ιατρικό ιστορικό του ασθενή. Σε πιο σπάνιες περιπτώσεις που η διάγνωση δεν είναι ξεκάθαρη, μπορεί να ζητηθούν επιπλέον εξετάσεις για την επιβεβαίωση του τύπου της δερματίτιδας.
Η θεραπεία της δερματίτιδας έχει στόχο την ανακούφιση από τα συμπτώματα, την αποκατάσταση του επιδερμικού φραγμού και την πρόληψη εμφάνισης υποτροπών. Μερικές από τις συχνότερα χρησιμοποιούμενες φαρμακευτικές αγωγές για την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων της δερματίτιδας είναι:
Η δερματίτιδα είναι μια νόσος που χαρακτηρίζεται από περιόδους ύφεσης και έξαρσης. Παράγοντες που διαφοροποιούν τα διαστήματα αυτά είναι ο τύπος της δερματίτιδας, η σοβαρότητα των κλινικών εκδηλώσεων, η ηλικία εμφάνισης και οι συννοσηρότητες.
Ο όρος ύφεση δεν σημαίνει πλήρης εξαφάνιση της νόσου αλλά ότι η φλεγμονή υπάρχει στον οργανισμό χωρίς να εκδηλώνεται με ορατά συμπτώματα. Για παράδειγμα:
Υποτροπή, ή αλλιώς έξαρση, ορίζεται η εμφάνιση συμπτωμάτων μετά από έκθεση σε ορισμένους εκλυτικούς παράγοντες, κατόπιν ενός διαστήματος ύφεσης. Συνήθεις παράγοντες υποτροπής είναι:
Είναι απαραίτητο οι ασθενείς με δερματίτιδα να διαχειρίζονται τα συμπτώματα με την κατάλληλη δερματολογική αγωγή και να είναι σε θέση να αναγνωρίζουν τους εκλυτικούς παράγοντες που μπορούν να προκαλέσουν εξάρσεις.
Υπάρχουν μερικές στρατηγικές που μπορεί να ακολουθηθούν από ασθενείς με δερματίτιδα. Πρωτίστως πρέπει να γίνει η σωστή αναγνώριση και αποφυγή των επιβαρυντικών παραγόντων. Σε περίπτωση που δεν είναι γνωστοί, θα βοηθούσε η διενέργεια Patch Test ειδικά σε δερματίτιδες εξ επαφής. Επιπλέον, μπορεί ένας ασθενής να ωφεληθεί από την διαχείριση της υποκείμενης πάθησης που αποτελεί την βασική αιτία εκδήλωσης της δερματίτιδας, όπως συμβαίνει στην περίπτωση της δερματίτιδας εκ στάσεως.
Η βασική αντιμετώπιση για την πρόληψη των συμπτωμάτων του εκζέματος είναι η σωστή και επαρκής ενυδάτωση της επιδερμίδας. Οι μαλακτικές κρέμες και αλοιφές πρέπει να εφαρμόζονται το λιγότερο 2 φορές την ημέρα, είτε σε φάση ύφεσης είτε σε έξαρσης. Επιλέγονται συνήθως προϊόντα με συστατικά που ενισχύουν τον επιδερμικό φραγμό όπως είναι τα κεραμίδια και η ουρία και δεν περιέχουν αρώματα ή άλλους ερεθιστικούς παράγοντες. Όσο περισσότερο ενυδατωμένο είναι το δέρμα, τόσο λιγότερο θα χρειάζεται η εφαρμογή τοπικών φαρμακευτικών προϊόντων.
Κάποιες απλές καθημερινές συνήθειες μπορεί να βελτιώσουν σημαντικά την ποιότητα του δέρματος και να αυξήσουν τη φάση της ύφεσης. Είναι καλό να αποφεύγεται το μπάνιο με ζεστό νερό καθώς επιδεινώνει τον κνησμό και αυξάνει την αφυδάτωση του δέρματος. Κατά το πλύσιμο, τα καθαριστικά πρέπει να είναι ήπια, με ουδέτερο pH. Αμέσως μετά το πλύσιμο, έχει μεγάλη σημασία να εφαρμόζονται ενυδατικά προϊόντα, όσο το δέρμα είναι ακόμη νωπό, γιατί έτσι θωρακίζεται η υγρασία στο δέρμα.
Επιπλέον, προτιμάμε ρούχα βαμβακερά και αποφεύγουμε μάλλινα ή συνθετικά υφάσματα. Στενά ρούχα που προδιαθέτουν σε τριβή είναι επίσης καλό να μην χρησιμοποιούνται. Η θερμοκρασία στους χώρους του σπιτιού δεν πρέπει να είναι ιδιαίτερα ζεστή, προς αποφυγή εφίδρωσης, που αποτελεί παράγοντα έξαρσης του εκζέματος. Τέλος, αποφεύγουμε την παραμονή σε πολύ ξηρά περιβάλλοντα γιατί προκαλούν περαιτέρω αφυδάτωση του δέρματος. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί αφυγραντήρας για μια περισσότερο ελεγχόμενη ατμόσφαιρα διατήρηση σχετικής υγρασίας (40%) στους εσωτερικούς χώρους.
Η έγκαιρη προσέγγιση του δερματολόγου είναι αναγκαία για την διάγνωση και την άμεση διαχείριση της δερματίτιδας. Τις περισσότερες φορές πρόκειται μια παροδική κατάσταση αλλά υπάρχουν περιπτώσεις που η δερματολογική εκτίμηση είναι σημαντική για μια πιο ολοκληρωμένη φροντίδα.
Η δερματίτιδα είναι καλό να αντιμετωπίζεται άμεσα από δερματολόγο για να αποφευχθεί η εμφάνιση επιπλοκών και να υποχωρήσουν όσο το δυνατόν πιο άμεσα τα συμπτώματα. Όταν η δερματίτιδα διαρκεί παραπάνω από 1-2 εβδομάδες ή τα απλά μέτρα που εφαρμόζει ο ασθενής δεν επαρκούν, για παράδειγμα εφαρμογή ενυδάτωσης πολλές φορές την ημέρα και αποφυγή πιθανών ερεθιστικών παραγόντων, τότε είναι καλό να γίνει μια δερματολογική εκτίμηση για μια πιο ολοκληρωμένη αντιμετώπιση.
Σε περίπτωση που τα συμπτώματα επιδεινωθούν, χρειάζεται άμεση αντιμετώπιση από ειδικό προς αποφυγή δημιουργίας σοβαρότερου τύπου φλεγμονής ή επιμόλυνσης των βλαβών. Συνήθεις εκδηλώσεις σε αυτές τις καταστάσεις είναι ο έντονος πόνος, ειδικά σε χέρια ή πόδια, το οίδημα με αλλαγή της εμφάνισης του εκζέματος και η εκροή υγρού από τις βλάβες.
Χαρακτηριστικό αρκετών δερματίτιδων είναι ο έντονος κνησμός, ιδίως τις βραδινές ώρες. Αυτό υποδηλώνει την ανάγκη ελέγχου της κατάστασης, αρχικά με τη χρήση τοπικής αγωγής και σε μη ανταπόκριση με την χορήγηση αντιισταμινικών. Ο ύπνος είναι ζωτικής σημασίας οπότε πρέπει να αναζητηθεί η κατάλληλη θεραπεία για την άμεση αποκατάστασή του.
Εκτός από την στέρηση ύπνου και την επίπτωση που μπορεί να έχει στην καθημερινότητα του ασθενούς, χρειάζεται δερματολογική εκτίμηση πριν γίνει λειχηνοποίηση του δέρματος, δηλαδή αλλαγή της εμφάνισής του λόγω του πολύ έντονου και παρατεταμένου κνησμού. Πιο συγκεκριμένα, το δέρμα αλλάζει υφή, γίνεται σκληρό και παχύτερο, και έχει πιο σκουρόχρωμο τόνο.
Λόγω της αυξημένης ευαισθησίας και ιδιατερότητας αυτών των πληθυσμιακών ομάδων είναι καλό να αναζητάται άμεσα δερματολογική εκτίμηση για μια πιο ολοκληρωμένη προσέγγιση. Σε βρέφη και παιδιά είναι πολύ σύνηθες να εμφανιστεί ατοπική δερματίτιδα για την οποία πρέπει να δοθούν οδηγίες τόσο στους μικρούς ασθενείς όσο και στους γονείς. Ειδικά προϊόντα, ήπια για το δέρμα και χρήση τοπικών κορτικοστεροειδών μόνο κατόπιν ιατρικής οδηγίας και παρακολούθησης. Στην περίπτωση της εγκυμοσύνης οι φαρμακευτικές επιλογές περιορίζονται σημαντικά, γι αυτό είναι καλό να δίνονται οδηγίες για με γνώμονα την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα της θεραπείας.
Μια επίσης ειδική κατηγορία είναι και οι ασθενείς με συνοδά νοσήματα. Ακόμη και μια απλή φαινομενικά δερματίτιδα μπορεί να επιδεινωθεί και να οδηγήσει σε σοβαρότερες καταστάσεις όπως η επιμόλυνση από βακτήρια ή μύκητες ή σε πιο επικίνδυνες περιπτώσεις η δημιουργία κυτταρίτιδας ή φλεβικού έλκους. Γι’ αυτό τον λόγο συστήνεται η στενή παρακολούθηση από δερματολόγο και συνεργασία με άλλες ειδικότητες αν κρίνεται απαραίτητο.
Η χρόνια και υποτροπιάζουσα δερματίτιδα δεν πρέπει να αποτελεί κομμάτι της καθημερινότητάς σας. Επικοινωνήστε μαζί μας για μια ολοκληρωμένη διάγνωση και αντιμετώπιση που θα επαναφέρει την υγεία και την ισορροπία του δέρματός σας.